حسام محمدی

ماه های آینده ، ماه های سرنوشت سازی برای برجام خواهد بود. دونالد ترامپ  در راهبرد جدید خود در قبال ایران, خواستار نظارتی سخت گیرانه تر در مورد پایبندی ایران به برجام شده است. ترامپ پایبندی كشورمان به الزامات و تعهدات برجام را كه مطابق قانون هر 90 روز یكبار ، تأیید می كرد ، این بار تأیید كرد.

این موضوع نشان می دهد كه باید كمربندها را سفت كنیم و آماده رویارویی با شرایط پسابرجام باشیم.

در گزارشی که خبرگزاری بلومبرگ اخیرا منتشر کرده بود, به نقل از سه مقام دولت آمریکا اعلام شد که دونالد ترامپ در حال بررسی استراتژی جدیدی در مواجهه با ایران است که ممکن است «در حال حاضر» توافق هسته ای ایران را حفظ کند, اما از کنگره بخواهد قانون ناظر بر پایبندی ایران به این معاهده را سخت تر کند.در این گزارش به نقل از این سه منبع آمریکایی اشاره شده که هدف از استراتژی جدید, ایجاد جبهه ای متحد از دولت و کنگره آمریکا گرفته تا متحدان اروپایی است.

صرفنظر از اینكه این اظهارات بخشی از جنگ روانی جبهه حریف باشد یا نباشد ، اما حداقل برای خودمان روشن است كه سرنوشت برجام در دستان ترامپ نیست ، بلكه این كنگره آمریكاست كه تعیین كننده و فصل الخطاب خواهد بود.

بر اساس قانون, دولت آمریکا موظف است هر ۹۰ روز یک بار, پایبندی یا عدم پایبندی ایران به توافق هسته ای را به کنگره این کشور اعلام کند و دونالد ترامپ در دوران ریاست جمهوری خود تا کنون دو بار پایبندی ایران را تأیید کرده است.

اما در تابستان امسال زمانی که دولت دونالد ترامپ برای دومین بار پایبندی ایران به توافق هسته ای را تأیید کرد, فارن پالیسی در گزارشی به نقل از چند مقام آمریکایی نوشت که رئیس جمهور آمریکا به دلیل نارضایتی از اقدامات وزارت خارجه اش در زمینه برجام, گروهی از کارمندان معتمد کاخ سفید» خواسته است تا به دنبال تهیه «پرونده ای بالقوه» برای اثبات عدم پایبندی ایران به نص برجام در مهلت ۹۰ روزه آینده باشند.

این مهلت ۹۰ روزه به اتمام رسید و به رغم آنکه برخی مقام های آمریکا, از جمله وزیران خارجه و دفاع, و نیز رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح این کشور از حفظ برجام حمایت کرده اند, اظهار نظرهای شخص رئیس جمهور و برخی دیگر از مقام های آمریکایی, احتمال تأیید دوباره پایبندی ایران به برجام و در نهایت آینده این توافق را در هاله ای از ابهام قرار داده است.

همین امر توضیح می دهد كه اساسا كنگره آمریكا كه در آن در حال حاضر اكثریت آنرا جمهوریخواهان در دست دارند ، می تواند با بازگرداندن تحریم های هسته ای ، عملا برجام را از حیض انتفاع ساقط كند و دولت آمریكا بدین گونه زیركانه بار را از دوش خود برداشته و كنگره را مقصر خروج از برجام به جامعه جهانی معرفی می كند.

در عین حال اگر اعلام عدم پایبندی ایران به توافق هسته ای منجر به خروج آمریكا از برجام شود, باید دید كه اروپایی ها چه موضعی اتخاذ می كنند؟ شایان ذكر است كه دیگر کشورهای مشارکت کننده در برجام اقداماتی را برای حفظ این توافق در دستور کار داده اند و در این مورد هفته پیش سفرای کشورهای فرانسه, آلمان و بریتانیا به همراه سفیر اتحادیه اروپا در واشینگتن تلاش های تازه ای را برای جلب حمایت اعضای کنگره آمریکا از توافق هسته ای با ایران آغاز کرده اند.

با این همه ، چشم ها نه به كاخ سفید ، بلكه به كنگره دوخته شده است. تصمیم كنگره می تواند پایان بهبود روابط كشورمان با آمریكا تلقی گردد كه از دوران اوباما بجا مانده بود.

روی این مطلب کامنت بگذارید

Please enter your comment!
Please enter your name here